De spagaat van het notariaat: de balans in geheimhouding, belehrung en ministerieplicht!

U kunt voor deze cursus ethiekpunten ontvangen. 

De KNB heeft in 2010 een preadvies gewijd aan het ethisch handelen van de notaris, onder de titel: ‘De goede notaris.’ De preadviseurs schetsten hun visie op wat volgens hen een ‘goede notaris’ is, hoe deze notaris zich moet gedragen én hoe daarbij de ruimte en grenzen van onder meer de ministerieplicht (art. 21 Wna) een rol spelen. 

Sinds dat moment is er veel gebeurd. Zo werd enkele jaren later het welbekende ‘Novitaris-arrest’ gewezen. Dit arrest heeft een belangrijke stempel gedrukt op het (ethisch) handelen van de notaris, in het bijzonder op de vraag hoever de notaris – mede gezien zijn ministerieplicht van art. 21 Wna – kan en moet gaan in het weigeren of juist doorgang laten vinden van transacties. 

In deze cursus gaan we met elkaar in gesprek over diverse ethische kwesties binnen het notariaat, waarbij de spagaat tussen eigen morele grenzen en de ministerieplicht van art. 21 Wna als een rode draad door de cursus loopt. Daarbij wordt natuurlijk aandacht besteed aan de theorie, maar vooral aan concrete casusposities waarin deze spanningsverhouding naar voren komt. Deze casusposities mogen van tevoren ook door u worden aangeleverd! Vragen die aan bod (kunnen) komen: 

• Mag de notaris, gelet op zijn ministerieplicht, meewerken aan wanprestatie of mag hij juist uit ethische overwegingen zijn medewerking weigeren? 

• Moet de notaris – mede in het licht van zijn zorgplicht – wel of niet de legataris en legitimaris actief informeren? 

• Hoe zit het ook alweer met de rol van de notaris bij grondspeculatie-transacties, wanneer de ministerieplicht botst met het gevoel dat de transactie maatschappelijk onwenselijk is? 

• Mag de notaris, rekening houdend met zijn ethische verantwoordelijkheid én de ministerieplicht, een afschrift van een akte afgeven aan een advocaat? 

• Wat als de interne goedkeuring van de raad van commissarissen ontbreekt? Mag de notaris dan, ondanks zijn ministerieplicht, toch de aandelentransactie uitvoeren of verzet zijn ethische kompas zich daartegen? 

Andere onderwerpen die aan de orde komen (steeds bekeken vanuit de spanningsverhouding tussen ethiek en ministerieplicht ex art. 21 Wna):  

• Novitaris-problematiek, het onderscheid tussen civielrechtelijke en tuchtrechtelijke normen en de betekenis daarvan voor het balanceren tussen ethische grenzen en de ministerieplicht 

• Erfrechtelijke deontologie in situaties waarin de notaris zich bevindt tussen zijn morele overtuiging en zijn ambtsplicht tot dienstverlening  

• Ministerieplicht en persoonlijke levensovertuiging van de notaris: hoe verhouden het eigen geweten, ethische bezwaren en de wettelijke ministerieplicht zich tot elkaar? 

• Geldverkeer in dossiers, waaronder de vraag of overboeking aan betrokkenen achterwege moet blijven wanneer signalen van misbruik of oneigenlijk gebruik botsen met de verplichting om in beginsel diensten te verlenen 

• Tolkenvoorschrift van art. 42 Wna: volstaat een tolk Engels of is – vanuit zorgplicht en ethiek – een tolk in de moedertaal aangewezen, ook waar de ministerieplicht druk zet op voortgang van de akte? 

• Zorgplicht van de notaris en jurisprudentie, bezien in het licht van de vraag hoever de notaris moet gaan om cliënten te beschermen wanneer dat wringt met zijn ministerieplicht 

• De norm ‘redelijk handelend en bekwaam notaris’: hoe wordt deze ingevuld waar ethische grenzen en de wettelijke ministerieplicht elkaar raken of tegenwerken? 

• Didam en de rol van de notaris in transacties met (semi)publieke partijen, waarbij transparantie en gelijke kansen moeten worden gewaarborgd terwijl de ministerieplicht tot dienstverlening verplicht 

De hand-out van de PowerPointpresentatie(s) van de docent(en) en eventuele andere documenten worden enkele dagen voorafgaand aan de cursus met u gedeeld in het veld ‘Mijn cursussen’ in uw Via Juridica. Tevens verzoeken wij u een wettenbundel naar de bijeenkomst mee te nemen.

Deze cursus vindt plaats op vrijdag 30 oktober 2026 in Van der Valk Utrecht.
Tijd: 13:00 – 17:30.
Prijs: € 495 excl. btw (4 PE).
Doelgroep: (kandidaat-)notarissen, deze cursus staat ook open voor deelname door (register) notarisklerken.

Voor nadere informatie kunt u contact opnemen met Boris Bischoff van FBN Juristen via 088 – 22 22 123 of via info@fbn.nl. Op deze cursus zijn onze algemene voorwaarden van toepassing.